బాసర, 2026-08-08
నిర్మల్ జిల్లా బాసర వద్ద గోదావరి నదిపై ఏర్పాటు చేసిన బాసర లిఫ్ట్ ఇరిగేషన్ పథకం నిర్వహణ లోపాలతో కుదేలవుతోంది. ఒకప్పుడు 10,500 ఎకరాలకు సాగునీరు అందించిన ఈ పథకం ప్రస్తుతం కేవలం 3,300 ఎకరాలకే పరిమితమైంది. పథకం నుంచి చుక్క నీరు అందక వందలాది ఎకరాలు బీడుగా మారుతున్నాయి.
నిర్మల్ జిల్లా బాసర వద్ద గోదావరి నదిపై ఏర్పాటు చేసిన బాసర లిఫ్ట్ ఇరిగేషన్ పథకం నిర్వహణ లోపాలతో క్రమంగా కుదేలవుతోంది. ఒకప్పుడు సుమారు 10,500 ఎకరాలకు సాగునీరు అందించిన ఈ పథకం ప్రస్తుతం కేవలం 3,300 ఎకరాలకే పరిమితమైంది. ప్రస్తుతం పథకం నుంచి చుక్క నీరు కూడా అందకపోవడంతో రైతులు తీవ్ర ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటున్నారు. ఈ పరిస్థితిపై రైతులు తీవ్ర ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
15 ఏళ్లుగా తగ్గుతున్న ఆయకట్టు
రైతుల వివరాల ప్రకారం గత 15 ఏళ్లుగా బాసర లిఫ్ట్ ఇరిగేషన్ పథకం పరిస్థితి క్రమంగా దిగజారుతోంది. మోటార్లకు సకాలంలో మరమ్మతులు చేపట్టకపోవడం, కాలువల్లో పూడిక పేరుకుపోవడం, కాలువల మరమ్మతులు ఆలస్యం కావడం వంటి కారణాలతో పథకం సామర్థ్యం తగ్గిపోయిందని రైతులు వాపోతున్నారు. కాలువల ద్వారా నీరు లీకేజీ కావడం కూడా సాగునీటి సరఫరాపై ప్రభావం చూపుతోందని పేర్కొంటున్నారు. దీని ఫలితంగా ఒకప్పుడు 10,500 ఎకరాలకు సాగునీరు అందించిన ఈ పథకం ప్రస్తుతం కేవలం 3,300 ఎకరాలకే పరిమితమైంది.
మూడు చెరువులకు నిలిచిన నీటి సరఫరా
గోదావరి నుంచి వచ్చే మిగులు జలాలతో గతంలో మైలాపూర్, మాదాపూర్, రేణుకాపూర్ గ్రామాల పరిధిలోని మూడు చెరువులు పూర్తిగా నిండేవని రైతులు చెబుతున్నారు. ప్రస్తుతం ఆ నీటి సరఫరా దాదాపుగా నిలిచిపోవడంతో చెరువుల కింద ఉన్న వందల ఎకరాల భూములు బీడుగా మారుతున్నాయని ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. గతంలో ఈ భూముల్లో సాగు విస్తృతంగా జరిగేదని, ప్రస్తుతం నీటి కొరత కారణంగా పంటలు సాగు చేయలేని పరిస్థితి నెలకొందని రైతులు అంటున్నారు. చెరువుల కింద ఉన్న భూముల్లో ఎక్కువగా నల్లరేగడి నేలలు ఉండటంతో నీరు అందితేనే తడి పంటలు సాగు చేయడానికి అనుకూలంగా ఉంటాయని, నీరు లేకపోతే మెట్ట పంటలు సాగు చేయడం కూడా కష్టంగా మారుతుందని చెబుతున్నారు.
ఉప్పుశాతంతో బోర్లకు అవకాశం లేదు
బాసర చెరువు, శ్రీ వెంకటేశ్వర స్వామి ఆలయం మధ్య ఉన్న సుమారు 200 ఎకరాల భూముల్లో భూగర్భ జలాల్లో ఉప్పుశాతం అధికంగా ఉందని రైతులు చెబుతున్నారు. దీంతో బోర్లు వేసినా సాగునీటి సమస్యకు పరిష్కారం లభించడం లేదని, లిఫ్ట్ ఇరిగేషన్ ద్వారా గోదావరి నీటిని అందించడమే తమకు ప్రధాన ఆధారమని పేర్కొంటున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో, పథకం పునరుద్ధరణ అత్యవసరంగా మారింది.
ఎమ్మెల్యే హామీ.. పునరుద్ధరణకు నిధులు
బాసరలో ఇటీవల జరిగిన సర్వసభ్య సమావేశంలో ముధోల్ ఎమ్మెల్యే రామారావు పటేల్ బాసర లిఫ్ట్ ఇరిగేషన్ పథకం పరిస్థితిపై స్పందించారు. మాజీ మంత్రి గడ్డెన్న, మాజీ ఎమ్మెల్యే నారాయణరావు పటేల్ హయాంలో ఈ ప్రాంతంలో నీటి పారుదల వ్యవస్థ మెరుగ్గా ఉండేదని గుర్తుచేశారు. గత 15 ఏళ్లుగా చిన్న నీటి పారుదల ప్రాజెక్టులపై కొనసాగిన నిర్లక్ష్యమే ప్రస్తుత పరిస్థితికి కారణమని పేర్కొన్నారు. బాసర రైతు సంఘాల్లో రాజకీయ జోక్యం ఉండకూడదని, రైతు సంఘాలే స్వయంగా తమ వ్యవహారాలను నిర్వహించుకోవాలని ఎమ్మెల్యే సూచించారు. నిజామాబాద్ జిల్లాలో పలు సాగునీటి పథకాలు సక్రమంగా పనిచేస్తూ పంటలు పుష్కలంగా పండుతున్నాయని, అదే తరహాలో బాసర ప్రాంతంలోనూ పరిస్థితిని మార్చాల్సిన అవసరం ఉందన్నారు. బాసర లిఫ్ట్ ఇరిగేషన్ పథకాన్ని పునరుద్ధరించేందుకు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం కోట్ల రూపాయలు ఖర్చు చేసేందుకు సిద్ధంగా ఉందని ఎమ్మెల్యే రామారావు పటేల్ తెలిపారు. గతంలో పెద్ద ప్రాజెక్టులపై ఎక్కువగా దృష్టి సారించడంతో చిన్న నీటి పారుదల పథకాలు నిర్లక్ష్యానికి గురయ్యాయని పేర్కొన్నారు. ఇకపై ప్రతి ఎకరాకు సాగునీరు అందించడమే లక్ష్యంగా చిన్న లిఫ్ట్ ఇరిగేషన్ పథకాలను కూడా పునరుద్ధరిస్తామని తెలిపారు. కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల సహకారంతో నిధులు మంజూరు చేయించేందుకు కృషి చేస్తానని హామీ ఇచ్చారు.
